Với tổng quy mô đầu tư
của các doanh nghiệp vào khu kinh tế Vũng Áng là 2,2 tỷ USD, Vũng Áng
đang trở thành điểm đến của hàng chục doanh nghiệp lớn ở trong và ngoài
nước.
Ước tính sẽ có trên 5 vạn kỹ sư, công nhân đến đây
làm việc thường xuyên và lâu dài. Tuy nhiên, sau 3 năm triển khai các
hạng mục trong khu kinh tế, UBND tỉnh Hà Tĩnh vẫn chưa thể bố trí được
chỗ ở nhằm đáp ứng nhu cầu cho công nhân tại các dự án lớn, dự án trọng
điểm tại khu kinh tế trải rộng trên 9 xã thuộc huyện Kỳ Anh rộng
22,781ha.
Vấn đề nhà ở cho công nhân tại khu kinh tế Vũng Áng
đang trở thành thách thức và tạo áp lực rất lớn với UBND tỉnh Hà Tĩnh,
mặc dù tỉnh Hà Tĩnh đã giao Tổng công ty Khoáng sản và Thương mại Hà
Tĩnh thực hiện đầu tư xây dựng nhà ở cho công nhân nhưng vì Đề án “Cơ
chế, chính sách đầu tư xây dựng nhà ở cho công nhân và người lao động
tại Khu kinh tế Vũng Áng, tỉnh Hà Tĩnh giai đoạn 2012-2020” chưa được
Thủ tướng phê duyệt nên công tác xây dựng hệ thống hạ tầng kỹ thuật,
công trình phúc lợi tại khu vực chưa triển khai được. Kèm theo thời tiết
khắc nghiệt ở miền Trung, nên việc thực hiện đầu tư của doanh nghiệp
gặp nhiều khó khăn, cần phải có cơ chế chính sách hấp dẫn, sự hỗ trợ của
Nhà nước thì doanh nghiệp mới có thể triển khai thực hiện đúng tiến độ.
Chủ tịch UBND tỉnh Hà Tĩnh Võ Kim Cự kiến nghị Thủ
tướng Chính phủ cho phép thực hiện cơ chế chính sách đặc thù, thực hiện
những giải pháp đột phá thí điểm để triển khai thực hiện xây dựng nhà ở
cho công nhân tại khu kinh tế Vũng Áng để đồng bộ hóa hạ tầng cho khu
kinh tế. Đây cũng là giải pháp cơ bản, lâu dài nhằm giải quyết nhu cầu
bức bách về chỗ ở cho người lao động tại khu kinh tế Vũng Áng, đảm bảo
an ninh trật tự cho Vũng Áng, góp phần quan trọng vào mục tiêu xây dựng
Vũng Áng trở thành động lực phát triển kinh tế cho toàn bộ khu vực Bắc
Trung bộ.
Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Trần Nam cho rằng, Vũng
Áng là khu kinh tế trọng điểm được đặt ở một địa phương nghèo, hạ tầng
giao thông và nhà ở cho quy mô hàng vạn lao động còn hạn chế. Để đảm bảo
nguồn nhân lực cho khu kinh tế, bên cạnh việc đào tạo nguồn nhân lực,
khu kinh tế cần xây dựng các chế độ, chính sách để quan tâm chăm lo đời
sống cho công nhân. Đặc biệt là chính sách về đảm bảo nhà ở nhằm đáp ứng
nhu cầu của người lao động độc thân và hộ gia đình được coi là yếu tố
then chốt để tạo sức thu hút người lao động từ mọi miền về lao động lâu
dài tại khu kinh tế quan trọng này.
Báo cáo của Tổ công tác của Bộ Xây dựng sau khi khảo
sát, kiểm tra thực tế tại Khu kinh tế Vũng Áng cho thấy để đáp ứng được
6000 chỗ ở (giai đoạn 1) cho người lao động vào năm 2012 còn rất nhiều
công việc cần được triển khai.
Theo tính toán của Bộ Xây dựng để đáp ứng được 6.000
chỗ ở giai đoan 1 cho người lao động tại khu kinh tế Vũng Áng, các doanh
nghiệp sẽ phải trực tiếp đầu tư xây dựng 2.500 chỗ ở (42%), nhà nước hỗ
trợ xây dựng 3.500 chỗ ở (58%). Theo đơn giá hiện hành, Bộ Xây dựng
cho biết suất đầu tư xây dựng cho 1 chỗ ở là 30 triệu đồng.
Bộ Xây dựng cũng đề nghị Chính phủ xem xét về nguồn
vốn đầu tư thực hiện cho giai đoạn 2012-2013, ngân sách trung ương hỗ
trợ 134 tỷ đồng (chi phí bồi thường giải phóng mặt bằng và hỗ trợ tái
định cư là 13 tỷ, chi phí đầu tư hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội là
31 tỷ đồng, chi phí đầu tư nhà ở công nhân thuê là 100 tỷ đồng) đáp ứng
khoảng 3000 chỗ ở cho công nhân.
Phát biểu tại buổi làm việc, Phó Thủ tướng Nguyễn
Thiện Nhân thống nhất mức hỗ trợ xây dựng nhà ở cho kỹ sư, công nhân tại
khu kinh tế Vũng Áng trong giai đoạn 2012-2013 tối đa không quá 60% số
lượng nhà ở. Giai đoạn tiếp theo 2013-2015 sẽ giảm dần mức hỗ trợ ngân
sách để xây dựng nhà ở cho nhóm đối tượng này xuống còn 50%. Đến năm
2015 sơ kết mô hình để có bước đi vững chắc để đảm bảo nhu cầu rất lớn
là chỗ ở cho nguồn nhân lực tại khu kinh tế Vũng Áng.
Về yêu cầu quản lý nhà ở cho kỹ sư, công nhân tại
Vũng Áng, Phó Thủ tướng đề nghị giao cho một cơ quan nhà nước là Sở Xây
dựng hoặc DN nhà nước của Hà Tĩnh vận hành và quản lý.
Sáu tháng lần một lần, UBND tỉnh Hà Tĩnh có trách
nhiệm báo cáo tình hình xây dựng nhà ở cho công nhân tại khu kinh tế
Vũng Áng với Chính phủ và Bộ Xây dựng.
Các công trình nhà ở cho kỹ sư, quản đốc và công nhân
tại khu kinh tế Vũng Áng là do nhà nước quản lý, vận hành và chỉ được
phép cho đối tượng là kỹ sư, quản đốc, công nhân thuê khi đang lao động
tại khu kinh tế Vũng Áng. Không được cho thuê sai đối tượng hoặc mua,
bán dưới bất cứ hình thức nào. Phó Thủ tướng nhấn mạnh.
Doanh nghiệp thực hiện đầu tư xây dựng được phép vay vốn của Ngân hàng phát triển để thực hiện Đề án này.